چگونگی رشد سایت های غیرمجاز دانلود فیلم و راهکارهای پیشگیری ازفعالیت آنها (بخش نخست)

سرقت های چند صد میلیونی از جیب سینمای ایران

سرقت های چند صد میلیونی از جیب سینمای ایران

گروه سینمای ایران- نسرین بختیاری: با گسترش شبکه های مجازی و فضای دیجیتال دسترسی به انواع محصولات فرهنگی از جمله کتاب و روزنامه، بازی های رایانه ای و فیلم و سریال آسان تر شده و در غیاب قانون بازدارنده ای برای کسانی که در فضای مجازی مرتکب جرم می شوند؛ دانلود فیلم و سریال رشد فزاینده ای دارد. بعضی از این سایت ها در کشورمان مانند فیلیمو، آیو، فیلم نت، نماوا، کاناپه، پلان و زوم از وزارت ارشاد اسلامی مجوز دارند و مخاطبان می توانند با پرداخت اشتراک یکماهه، یک ساله یا شش ماهه هر فیلم یا سریالی را از گذشته یا حال تماشا کنند. اما سایت هایی مثل تاینی مووی، دیبا مووی، تهران فیلم و که به صورت غیرقانونی فعالیت می کنند به حدی زیادند که نام بردن از تک تک آن ها کاری سخت و زمانبر است. در این میان، چندی پیش خبری مبنی بر دستگیری مدیر سایت تاینی مووی منتشر شد و تا چند روزی خوراک خبری مناسبی برای رسانه ها فراهم کرد. ماجرا از این قرار بود که این سایت با دوبله اختصاصی فیلم های روز دنیا با کمک صداپیشگان و دوبلورهای معروف کشور فیلم ها را در اختیار کاربران خود قرار می داد و طرفداران بسیاری داشت. بعد از اینکه سایت به روز رسانی نشد، متوجه بسته شدن سایت و دستگیری عاملان مرتبط با این سایت شدیم. عباس جعفری، دادستان تهران در این خصوص گفته بود:«متهمان که شش نفرشان بازداشت شدند، فیلم های مبتذل را تهیه و دوبله می کردند و در فضای مجازی می فروختند.» تارنمای این سایت به صورت غیر مجاز فعالیت می کرد و در سه سال اخیر حداقل ۱۸ هزار فیلم و سریال خارجی را بعد از دوبله پخش کردند. مدیر این سایت فردی ۲۵ ساله بود که ماهانه بیش از ۱۰۰ میلیون تومان درآمد داشته و از تمام کاربران خود مبلغی را به عنوان اشتراک ماهانه دریافت می کرده است. نکته جالب توجه اینکه این سایت حداقل حدود سه سال فعالیت داشته و اقدام برای دستگیری عامل آن صورت گرفت. موضوع جالب دیگر اینکه حتی صداوسیما هم در مواردی از آثار داخل این سایت در برنامه های خود استفاده می کرد که رسانه ها معتقدند بودند این اشتباه سازمان سهوی بوده است. به محض بسته شدن این سایت، شایعه ای بر این مبنا منتشر شد که سایت آیو این کار را انجام داده است، چون رقیب محسوب می شود، اما آیو و دیگر سایت های قانونی نام برده شده هرچند که ممکن است جایی برای دانلود داشته باشند، اما تنها روی موبایل قابلیت دیدن دارند و خدمات خود را از راه برنامه ای که روی موبایل نصب می شود، انجام می دهند. در هر حال، موضوع اصلی این است که سایت های غیرقانونی مانند تاینی مووی چطور در فضای فعلی اینترنتی و مجازی ما رشد کردند؟ چطور و از طریق چه منابعی زمانی که از اکران یک فیلم یک یا دوماه نگذشته، با کیفیت بالا فیلم ها را دوبله می کنند و به نظر می رسد سازمان دهی خاصی در این رابطه وجود دارد. برخی معتقدند این فیلم ها لطمه و صدمه ای به جریان رایج فیلم های ایرانی می زنند؛ چرا که با پرداخت تنها دو هزار تومان می توانند یک فیلم را ارزانتر از چیزی که در سوپرمارکت ها عرضه می شود، بخرند. سوال دیگری که در این میان مطرح می شود، این است که چرا به یکباره بعد از گذشت چندسال متوجه وجود این سایت ها شدند و شکل مواجهه قانونی با این موارد تا این اندازه طول می کشد و با تأخر زمانی همراه است؟ این از جمله پرسش هایی است که در گزارش پیش رو در گفت و گو با کارشناسان و فیلمسازان می خواهیم به پاسخ آن برسیم.


محمد مهدی جعفری:
نیازمند رصد دائم سایت های غیرقانونی هستیم
محمد مهدی جعفری مدیرعامل موسسه قرن ۲۱ در رابطه با اینکه سایت هایی نظیر تاینی مووی چطور و از راه چه منابعی فیلم ها در مدت زمانی اندک روی این سایت ها به صورت دوبله شده قرارمی گیرند، به بانی فیلم گفت: آغاز فعالیت سایت هایی از این قبیل به ۷ یا ۶ سال پیش بر می گردد و هیچکس از جمله خود ما در ابتدای کار، آن ها را جدی نمی گرفت و به نظر شوخی بود. در آن زمان منابع تأمین آن ها فیلم هایی بود که یا تلویزیون یا مؤسسات ویدئو رسانه پخش می کردند. در حقیقت آن ها فیلم هایی از این قبیل را بر می داشتند و با کیفیت های خوب و کامل روی سایت خود بارگذاری می کردند. موضوع از زمانی جدی شد که نامشان پیچید و مردم به جای خرید از ما شروع به خرید از این سایت ها کردند. حضور این سایت ها از سه سال پیش باعث جمع شدن ورود فیلم به شبکه نمایش خانگی حداقل به شکل مجاز و درست شد؛ چون خودشان فیلم ها را از سایت های غیرمجاز می گرفتند و با دوبله روی سایت خود قرار می دادند. از دو سال پیش شروع به دوبله خوب فیلم ها کردند و هیچ نظارتی هم در کار نبود و هرچقدر شکایت کردیم، هیچ سازمانی برای رسیدگی به این مشکل وجود نداشت. استودیوهای دوبله می گفتند ما کار فنی انجام می دهیم و رایت و دوبله آن به ما مربوط نمی شود و بعد این سایت ها هم روی سایت های خود می گذاشتند و تبدیل به همان چیزی شد که شاهد آن بودیم.
مدیرعامل مؤسسه قرن ۲۱ با بیان اینکه گفته می شود تعداد این سایت ها به سه هزار می رسد، افزود: این سایت ها از روی پلت فرم های ساده کپی می گیرند و روی آن می ریزند و بسیاری می گویند رایگان کار می کنیم و بعضی دیگر پول بسیاری به دست می آوردند. منابع آن ها سایت های غیرمجاز و منابع داخلی آن ها نیز زیرنویس و دوبله به هر نحوی بوده است. حدود ۲۳ هزار فیلم و سریال روی سایت تاینی مووی بود و با برخوردی که نسبت به این سایت صورت گرفت، جریان فعالیت متوقف شد.
جعفری ادامه داد: تاینی مووی برای اینکه در ابتدای کار توجه چندانی را جلب نکند، سراغ فیلم های ایرانی نرفته بودند و سایت های دیگر این کار را انجام می دادند. به دلیل اینکه سایت های ایرانی در ابتدای ورود توجه زیادی به خود جلب می کنند، چندان به سمت آن نمی روند. بیشتر به سمت فیلم های خارجی با این فکر می روند که صاحب درستی ندارند.
وی خاطرنشان کرد: حدود سه سال است که از سایت تاینی مووی شکایت کردیم و حتی درگاه آن را بستیم، اما نتوانستیم آن ها را به دام بیندازیم و فکر می کنم عزم خاصی در این خصوص وجود دارد که توانستند کاری در این زمینه انجام دهند.
مدیر عامل مؤسسه قرن ۲۱ در این رابطه که چرا فرآیند مواجهه قانونی با این سایت ها همواره با تأخر زمانی همراه است، توضیح داد: همیشه همین طور است و زمانی که کاری در ابعاد کوچک در حال انجام است، نظرات را چندان جلب نمی کند، اما زمانی که موضوع بغرنج می شود، سراغ آن می رویم و این مشکل نظارتی ماست.
وی تأکید کرد: منابع جمع آوری فیلم ها در این سایت ها خیلی راحت است، چون همه مجبورند از یک شرکت اینترنتی کمک بگیرند یا به این واسطه کار خود را انجام دهند. اگر گلوگاه های مهم و حساس بسته شود، کوچک می شوند و خیلی موضوع به حال خود رها شده بود و همین باعث گسترش آن شد.
جعفری در پاسخ به این پرسش که چه راهکاری در این رابطه به نظرتان می رسد، گفت: بخشی در وزارت ارشاد وجود دارد که مربوط به حقوق تهیه کنندگان است و با سازماندهی ای که صورت می گیرد، سرآمد محسوب می شود. نیازمند تعدادی نیروی جوان هستیم که به طور دائم این سایت های غیرقانونی را رصد کنند و به طور دائم این سایت ها را ببندند و زمانی که این بسته شدن ها ادامه پیدا کند، تسلیم می شوند.


امیر سمواتی:
بدون اطلاع فیلم هایم را برای دانلود روی سایت ها گذاشته اند
امیر سمواتی، تهیه کننده و کارگردان در رابطه با اینکه سایت هایی نظیر تاینی مووی چطور و از راه چه منابعی فیلم ها را در مدت زمانی اندک روی این سایت ها به صورت دوبله شده قرارمی دهند، به بانی فیلم گفت: به حدی فضای مجازی در حال رشد است که جلوتر از قانون حرکت می کند. شاید بزرگترین مشکل اینجا باشد، اما هر کار تصویری اعم از سینما، کلیپ و سریال نوعی خوراک برای بیننده ها محسوب می شود.
سمواتی ادامه داد: در گذشته وقتی یک فیلم سینمایی تولید می شد، همه مردم باید به سالن های سینما می آمدند، اما این فرآیند تغییر کرده و خودمان فیلم هایی می سازیم که در اکران از آن استقبال نمی شود، اما وقتی نوبت به تلویزیون و فضای مجازی می رسد، همه آن را دیدند و از آن لذت بردند و با چیزی که در ساختارهای قبلی وجود دارد، متفاوت است. از جهتی این موضوع، مزیت محسوب می شود؛ چون کسانی که دنبال مخاطب هستند، مخاطب خود را در فضای مجازی پیدا می کنند. جایی ایراد دارد که فرآیند اقتصادی درستی برای آن تعریف نمی شود. متاسفانه در این سال ها دیدیم که روز به روز قاچاق در فضای مجازی معاند بیشتر شده و کسی هم جوابگوی آن نیست. البته دلایلی برای این مسأله وجود دارد؛ یکی اینکه مسئولان ما فیلم هایی از کشورهای دیگر حتی فیلم هایی که متعلق به آمریکا و دیگر کشورهاست، می گیرند و به نام خود نمایش می دهند.
تهیه کننده فیلم «دربند» عنوان کرد: وقتی مسئولان به این رغبت پیدا می کنند که فیلمی را از کشور دیگری بگیرند، دوبله کنند و نمایش دهند، دیگر حرجی برای آن ها ایجاد نمی کند که از فیلم های ما استفاده کنند. به یاد می آورم فیلم «کافه ترانزیت» را به عنوان محصول مشترک ایران و فرانسه ساخته بودیم و در آمریکا از آن سو استفاده کرده بودند و شکایت کردیم و وکیل گرفتیم، اما در میانه متوجه شدیم اصلا نمی توانیم کاری در این رابطه انجام دهیم. دلیل اصلی اینکه نمی توانستیم کاری انجام دهیم، این بود که به قدری از ایران شکایت وجود داشت که اگر هم پولی به ما می رسید، به آن طرف می رفت و بر نمی گشت.
تهیه کننده«باغ قرمز» خاطرنشان کرد: شاید درست ترین کار این باشد که باید در کشورمان قوانین مرتبط تعریف شود که در این صورت این ظرفیت را دارد خارج از مرز کنترل شود. وقتی اثری را به صورت بی ضابطه نشان می دهیم، درست است کسی متوجه عوارض آنی آن نمی شود، اما با ما دچار مشکل می شوند. اگر کسی پیدا شود رعایت نکند که عموما هم ایرانی هستند- دستمان به جایی بند نیست. بنابراین، مجبوریم قوانین خود را در فضای مجازی به صورت سفت و سخت تعریف کنیم و همه جا مطرح کنیم؛ نه اینکه به صورت باری به هر جهت با آن برخورد کنیم.
وی با تأکید بر اینکه برنامه ریزی مشخصی در این رابطه وجود ندارد، خاطرنشان کرد: همه چیز در حد حرف زیباست، اما در عمل به طور مطلق برنامه ریزی وجود ندارد.
سمواتی با اشاره به اینکه چند فیلم خودم وجود دارد که در شبکه های VOD قانونی بدون اجازه من نمایش می دهند، خاطرنشان کرد: همین الآن می توانید فیلم «دربند» را در پنج سایت پیدا کنید که نمایش می دهند و هیچکدام از این سایت ها با ما قرارداد ندارند، اما زمانی که می خواهیم این قضیه را در دادگاه رسانه پیگیری کنیم، با رقمی می خواهند این کار را انجام دهند که بسیار پایین است. این یک سرقت است که اگر اتفاق بیفتد، فرد باید متوجه با هزینه بالا و جرایم سنگین رو به رو می شود، اما متأسفانه این طور نیست. قوانین به ما اجازه نمی دهد به صورت مصرانه و جدی موارد مربوط به جرم را پیگیری کنیم.


غلامرضا موسوی:
سایت های غیرمجاز مثل قارچ رشد کردند
غلامرضا موسوی تهیه کننده، در رابطه با اینکه سایت هایی نظیر تاینی مووی چطور و از راه چه منابعی فیلم ها را در مدت زمانی اندک روی این سایت ها به صورت دوبله شده قرارمی دهند، به بانی فیلم گفت: پلیس فتا در این رابطه اطلاعات بیشتری دارد، چون معمولا آن ها هستند که سایت های غیرقانونی یا بدون مجوز را رصد می کنند. به طور طبیعی بچه های سینما زمانی متوجه می شوند که به طور غیر قانونی فیلم هایشان نمایش داده می شود.
موسوی ادامه داد: تنها بخشی که در شرایط حاضر اجازه نمایش فیلم ها را به صورت قراردادی دارد، VOD یا ویدئو درخواستی ها هستند که از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی مجوز دریافت کردند. به همین دلیل باید معمولا شکایت خود را نسبت به پلیس فتا ابراز کنند که عملکرد بسیار خوبی در این خصوص داشته اند.
تهیه کننده فیلم «حوالی اتوبان» افزود: به طور طبیعی زمینه های تخلف بسیار بالاست و فکر می کنم نیروی انتظامی برای بستن هر کدام از این سایت ها اجازه قضایی داشته باشد و به طور دلبخواهی نمی تواند کار کند، اما معمولا پلیس فتا وقتی شکایتی صورت گرفته، خیلی خوب توانسته است کار کند.
وی با بیان اینکه نیازمند همکاری بیشتر از سوی همکاران هستیم، خاطرنشان کرد: حساسیت ما باید نسبت به این مسأله بیشتر باشد و سریعتر کار انجام دهیم و اجرایی کردن بخشی از این موضوع به صورت جداگانه و تک تک کمتر است. دوستان باید به سمتی بروند که حساس تر باشند و باید شاکی در این زمینه وجود داشته باشد که اقدامی صورت گیرد.
تهیه کننده فیلم «مصائب دوشیزه» در پاسخ به این پرسش که چه لطمه ای به جریان رایج فیلم های ایرانی و اقتصاد آن ها می زند، بیان کرد: هر نوع اقدامی که منتهی به سرقت می شود، مطلوب نیست و هر نمایش فیلمی بدون اجازه صاحب فیلم سرقت محسوب می شود.
موسوی در پاسخ به این پرسش که چرا مواجهه قانونی با مواردی از این دست، همواره با تأخر زمانی رو به روست، گفت: این سایت ها خیلی زیادند و روز به روز مثل قارچ رشد می کنند. شورای عالی تهیه کنندگان هم از همکاران خود خواسته است که در این زمینه فعال باشد و یکی از همکاران ما سمیناری در رابطه با سرقت های اینترنتی گذاشته است و نماینده پلیس فتا گزارش هایی را ارائه کردند.
وی در رابطه با اینکه چه راهکاری در این رابطه پیشنهاد می دهید، عنوان کرد: ما باید به مردم آگاهی دهیم که اگر فیلمی را بدون مجوز ببینیم، سرقت محسوب می شود و تا حدودی می تواند بازدارنده باشد. علاوه بر این، پلیس فتا و ما به عنوان صنف باید در این زمینه فعال باشیم؛ یعنی حساس باشیم و نماینده ما اقدام کند. در این رابطه آقای مجتبی فرآورده فعالیت هایی انجام داده که می توانید تماس بگیرید و اطلاعات آن را دریافت کنید.

 

Gallery

Print
کلمات کلیدی:

نام شما
ایمیل شما
عنوان
پیام خود را وارد کنید ...
x
دات نت نیوک فارسی